Vlamvertragende kleding, draagt u de juiste?

Draagt u vlamvertragende kleding? Indien dat het geval is, draagt u dan wel de juiste vlamvertragende kleding? Beantwoord onderstaande vragen en bepaal of uw vlamvertragende kleding u wel de beste bescherming.

  1. Aan welke risico’s wordt u tijdens uw werk blootgesteld?
  2. Volgens welke normeringen is de vlamvertragende kleding die u draagt, getest en gecertificeerd?  
  3. Hoe scoort uw vlamvertragende kleding op de onderdelen van de verschillende testen die onderdeel uitmaken van de normering?
  4. Van welk materiaal is uw kleding gemaakt? Een chemisch behandeld materiaal of een inherent vlamvertragend materiaal?
  5. Heeft u uw kleding ook zelf getest en zo vastgesteld of deze u daadwerkelijk goed beschermd?

Twijfels? 

Hebben we u aan het twijfelen gebracht of u wel de juiste vlamvertragende kleding draagt? Dan is het de hoogste tijd om actie te ondernemen, het gaat per slot van rekening om uw veiligheid en daar mogen geen concessies in gedaan worden, toch?

Ik wil een gedegen en persoonlijk advies
Ik wil het assortiment bekijken

Wat is vlamvertragende kleding

Er zijn talloze benamingen voor vlamvertragende kleding, zo wordt dergelijke kleding ook wel brandvrije, vlamdovende, niet-vlamonderhoudende of onbrandbare werkkleding genoemd. We hebben het in ieder geval over kleding die gemaakt is van materialen of materiaalsamenstellingen die een beperkte vlamspreiding hebben en die, afhankelijk van de gevaren waaraan iemand kan worden blootgesteld, eventueel ook tegen een of meerdere soorten van warmte/hitte en mogelijk zelfs tegen vloeibare metalen bescherming kan bieden.

Vlamvertragende kleding, de fundamentele verschillen

De kans is groot dat u door de bomen het bos niet meer ziet, zoveel verschillende soorten brandvertragende kleding wordt er aangeboden. Is die kleding eigenlijk allemaal hetzelfde of van dezelfde kwaliteit? Nee, dat is het niet. Het grote onderscheid zit hem in het materiaal dat gebruikt wordt voor de vlamvertragende kleding. We kunnen de volgende twee materialen onderscheiden, kleding gemaakt van een materiaal(samenstelling) dat:

  • een vlamwerende finish heeft
    In dit geval worden materialen die van nature niet vlamvertragend zijn, behandeld met een vlamwerende finish. Deze finishes werken in de meeste gevallen met een hoge concentratie katoen. Bekende merknamen van dergelijke materialen zijn Proban® en Pyrovatex®. Daarnaast zijn er uiteraard ook kwalitatief hoogwaardige merkloze varianten. Wat betreft de levensduur van de verschillende finishes kunnen we u informeren dat deze per finish verschillen. Het is echter goed om te weten dat vlamwerende finishes beïnvloedt kunnen worden door vervuiling, zo kunnen bijvoorbeeld olie en vetten op de kleding wel branden. Tevens kan het gebruik van bleekmiddelen of slecht uitgespoelde zeepmiddelen bij het wassen de vlamwerende finishes negatief beïnvloeden. Het grote nadeel van dergelijke kleding is dat het in de meeste gevallen niet visueel waarneembaar is wanneer de vlamvertragende finish minder is of zelfs geheel weg is. Vlamvertragende finishes kunnen overigens niet opnieuw worden aangebracht op kleding.
     
  • inherent vlamvertragend is
    Materialen die inherent vlamvertragend zijn, behoeven geen extra vlamvertragende behandeling; ze zijn vanuit het basisweefsel al vlamwerend. Ze behouden deze eigenschap, ongeacht het aantal wasbeurten waaraan ze worden onderworpen. Bekende merknamen van deze materialen zijn Kevlar, Nomex, PBO, Kermel, PBI, Lenzing-FR, Twaron en Tecasafe. Enkele van deze materialen hebben naast vlamwerendheid ook een goede hitteresistentie. Dat maakt deze materialen geschikt om in bijvoorbeeld interventiepakken voor de brandweer te gebruiken. 

Doordat er steeds meer belang wordt gehecht aan het (draag)comfort van brandvertragende kleding, zien we een sterke trend naar gemengde samenstellingen. Deze ontwikkeling heeft als positief gevolg dat het mogelijk is om verschillende eigenschappen te combineren in een materiaal; zo gaan een hoge mate van bescherming en draagcomfort hand in hand.  

Aandachtspunten bij de keuze van vlamvertragende kleding?

We hebben de belangrijkste aspecten bij de keuze van brandvertragende kleding even voor u op een rijtje gezet:

  • maak een gedegen risico analyse die in kaart brengt aan welke risico’s van hitte u wordt blootgesteld. Is dat contacthitte, stralingshitte, vlammen of misschien wel een combinatie van verschillende risico’s. Wanneer u bijvoorbeeld met ijzer werkt, dient voor een goede bescherming een ander materiaal gekozen te worden dan wanneer u met aluminium werkt. Gesmolten spatten aluminium hechten zich op vrijwel alle materialen met doorbranden als gevolg. Dat willen we uiteraard voorkomen en zetten daarom, ingeval van vloeibaar aluminium, wol (of een materiaal dat een aandeel wol bevat) in. Aluminium hecht zich namelijk niet aan wol maar “loopt” ervan af, zo wordt doorbranden op de huid voorkomen.
  • wat is de verwachte levensduur van de vlamvertragende kleding?
  • in hoe verre is kwaliteitsverlies acceptabel door bijvoorbeeld het aantal wasbeurten, deze afweging speelt namelijk een belangrijke rol voor uw keuze om voor vlamwerend gefinishte kleding te kiezen of voor inherent vlamvertragende kleding
  • de dikte van het materiaal is ook een belangrijk aspect bij uw keuze, normaliter geldt dat hoe dikker het materiaal is, des te hoger de bescherming tegen hittevormen is. We moeten hier echter een, niet onbelangrijke, kanttekening bij plaatsen en wel dat er in een warme werkomgeving rekening moet worden gehouden met hittestuwing op het lichaam. Een dikker materiaal zal langer de warmte weghouden van uw lichaam maar als het zich eenmaal door de kleding gedrongen heeft, kan het ook moeilijker weg van uw lichaam hetgeen hittestress tot gevolg kan hebben.

Kort samengevat, vergt het selecteren van de beste vlamvertragende kleding voor uw specifieke werkomgeving de nodige aandacht. Hopelijk maken bovenstaande aandachtspunten het wat makkelijker voor u om sneller en eenvoudiger de juiste kleding te selecteren.

EN ISO 11612, de norm voor vlamvertragende kleding

De EN ISO 11612 is de norm die van toepassing is op (werk)kleding voor mensen die kunnen worden blootgesteld aan hitte en/of vuur, uitgezonderd brandweer- en laskleding. Beschermende kleding die volgens de EN ISO 11612 gecertificeerd is, biedt bescherming tegen kort contact met vlammen (A). Daarnaast biedt de kleding bescherming tegen tenminste één soort hitte, we onderscheiden de volgende soorten hitte:

  • convectieve hitte (B)
  • stralingshitte (C)
  • gesmolten spatten aluminium (D)
  • gesmolten spatten metaal (E)
  • contacthitte (F) 

Bekijk alle details van de EN ISO 11612 normering

Algemene eisen aan beschermende kleding volgens EN ISO 11612

Aan beschermende kleding die geschikt is voor hitte, vuur, vloeibare aluminium- en vloeibare ijzerspatten worden ook een aantal algemene eisen gesteld, deze hebben we voor u op een rijtje gezet:

  • Jacks en jassen moeten lang genoeg zijn om de bovenkant van de broek te bedekken, ook als iemand gebukt staat
  • De kleding dient voorzien te zijn van snelsluitingen zodat in geval van nood de kleding snel uitgetrokken kan worden. De afstand tussen knoopsgaten mag maximaal 15 cm zijn, dit om het doorvallen van metaalspatten tussen de openingen te voorkomen.
  • De onderkant van de broekspijpen moet lang genoeg zijn om de bovenkant van het schoeisel te overlappen en mag geen opstaande rand hebben
  • Externe zakken op jacks, jassen en overalls dienen te worden afgedekt door een flap die minimaal 20 mm. breder is dan de zak zelf. Dit is om te voorkomen dat de flap in de zak gestopt wordt waardoor er spatten vloeibaar aluminium of metaal in de zak terecht kan komen. Een uitzondering hierop zijn de zakken die onder het middel geplaatst zijn en niet meer dan 10° uit de zijnaad steken
  • Externe zakken dienen uit materiaal met dezelfde beschermingsklasses (A t/m F) vervaardigd te zijn als de rest van het kledingstuk
  • Overlappende naden aan de buitenzijde van de kleding moeten benedenwaarts gericht zijn en overgelockt
  • Alle metalen fournituren aan de buitenkant van de kledingstukken moeten bedekt zijn of zijn behandeld om aanhechten van gesmolten aluminium of metaal te voorkomen
  • Versterkingen in het kruis op de schouders en in de kraag dienen overwogen te worden bij dit soort toepassingen